Chi phí linh kiện (Bill of Materials – BoM) của smartphone được dự báo sẽ tăng khoảng 25% vào năm 2026, chủ yếu do cuộc khủng hoảng DRAM đang diễn ra. Trước áp lực giá thành leo thang ở mức “chóng mặt”, một số hãng thậm chí đang cân nhắc đưa cấu hình RAM 4GB quay trở lại trên các mẫu máy giá rẻ để cắt giảm chi phí.
Không chỉ DRAM, NAND Flash cũng trở nên đắt đỏ hơn rất nhiều. Theo một công ty nghiên cứu thị trường, giá LPDDR RAM cho thiết bị di động đã tăng hơn 70%, trong khi chi phí bộ nhớ lưu trữ tăng tới 100%. Trong bối cảnh nhiều hãng chuẩn bị tung ra các chipset 2nm vào cuối năm nay, những mẫu smartphone sử dụng SoC mới cùng DRAM và NAND Flash thế hệ hiện tại được dự đoán sẽ khiến ví tiền người dùng “thủng một lỗ lớn”.
DRAM hiện chiếm hơn 20% chi phí sản xuất smartphone
Một phân tích độc lập cho thấy không có hãng nào có thể đứng ngoài cuộc khủng hoảng DRAM. Đồng CEO của Samsung từng thừa nhận rằng không một công ty nào có thể tránh khỏi tình trạng thiếu hụt này . Ngay cả Apple – tập đoàn nghìn tỷ USD – cũng được cho là đã phải áp dụng những biện pháp quyết liệt, bao gồm việc cử lãnh đạo sang nước ngoài lưu trú dài ngày để đàm phán trực tiếp với các nhà sản xuất DRAM như Samsung và SK hynix, cho thấy mức độ nghiêm trọng của vấn đề.
Theo Omdia, với dữ liệu được chia sẻ bởi leaker Ice Universe, các hãng smartphone sẽ phải chấp nhận mức phụ phí 70% cho DRAM và 100% cho NAND Flash so với trước đây. Trong khi đó, TrendForce cho biết bộ nhớ vốn chỉ chiếm khoảng 10–15% chi phí sản xuất smartphone , nay đã tăng lên hơn 20%.
Chưa dừng lại ở đó, các chipset cao cấp cũng ngày càng đắt đỏ. Những con chip như Snapdragon 8 Elite Gen 6 Pro được dự đoán có giá vượt 300 USD, trong khi Snapdragon 8 Elite Gen 5 hiện đã ở mức khoảng 280 USD mỗi chip. Hệ quả là các nhà sản xuất smartphone sẽ buộc phải lựa chọn giữa việc cắt giảm cấu hình, hoặc chuyển phần chi phí tăng thêm sang người tiêu dùng, đồng nghĩa với nguy cơ doanh số sụt giảm.
Đây rõ ràng là một con dốc trơn trượt và gần như không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, không phải công ty nào cũng chịu ảnh hưởng giống nhau. NVIDIA từng cho biết họ gần như “miễn nhiễm” với khủng hoảng DRAM nhờ trả tiền trước để đảm bảo nguồn cung, nhằm phục vụ cho làn sóng AI. Trớ trêu thay, chính những động thái như vậy lại được xem là một trong những nguyên nhân khiến tình trạng thiếu hụt trở nên trầm trọng hơn.
Nếu bạn đang hy vọng cuộc khủng hoảng này sớm kết thúc, thì có lẽ cần chuẩn bị tinh thần: tình trạng thiếu DRAM được dự báo sẽ kéo dài ít nhất tới quý IV/2027.
